X
تبلیغات
سرو كاشغر - جمعیت مسلمانان درچین؛ از آمار رسمی تا واقعیت!
تحقيقي در روابط فرهنگي چين و ايران

جمعیت مسلمانان درچین؛ از آمار رسمی تا واقعیت!

 رویکرد نسل جوان چین به باورهای دینی

 اگرچه هیچوقت چین جزء سرزمین های اسلامی نبوده است، اما درطول تاریخ وحتی ازنیمه نخست قرن اول پیدایش دین مبین اسلام ، به دلیل حضور جمعیت پرشمار وتأ ثیر گذاری ازمسلمانان سرزمینهای مختلف اسلامی، به ویژه ایرانیان دراین کشور، عناصر اسلامی درفرهنگ وتاریخ وتحولات اجتماعی – سیاسی این سرزمین کهن نقش به سزایی داشته است.

بااین همه ، درهیچ دوره ای ازتاریخ ،  به دلیل سلطه امپراتوران محلی واکثریت ساکنان غیرمسلمان ، آماردقیقی ازمیزان جمعیت مسلمانان که درسرتاسر این کشورپهناور پخش بودند، ذکری به میان نیامده است .

این وضعیت درمورد پیروان سایرادیان نیز صادق بوده وحتی در دوران معاصر وپس از استقرار حاکمیت حزب کمونیست نیز همیشه درهاله ای ازابهام به سربرده است. دراین دوره اخیر نه تنها تعداد دقیق جمعیت مسلمانان وپیروان سایر ادیان مشخص نشده وجزء اسرار به حساب می آمد ، بلکه عمدا همیشه سعی می شد تعداد آنان چندین برابر کمتر از ارقام واقعی ذکرشود. به عنوان نمونه : علی رغم این که در دهه 1950 رییس وقت انجمن اسلامی چین درسفری به قاهره ودرپاسخ به سئوال خبرنگاری تعداد مسلمانان چین را پنجاه میلیون نفر اعلام کرد، ولی درطول پنجاه سال گذشته وتا اواخر قرن بیستم، آمار رسمی دولت، تعداد آنان را کمتراز بیست میلیون نفر ذکر کرده ودرسال 2005 بیست و دو میلیون نفر اعلام شد. این درحالی بود که آمار غیر رسمی، جمعیت مسلمانان را بیش ازهفتاد میلیون نفر ذکر می کرد.

اجرای اصلاحات وسیاست درهای باز در دوهه گذشته، وتوسعه روابط سیاسی – اقتصادی چین با جهان به ویژه کشورهای اسلامی ، تاحدودی زمینه برای به دست آوردن آمار قریب به واقع تعداد مسلمانان وپیروان دیگر ادیان موجود دراین کشور را فراهم ساخته است.

براساس یک پروژه تحقیقاتی ونظرسنجی که درسال 2005 توسط دوتن از اساتیددانشگاه تربیت معلم شانگهای به نام های تونگ شی جون و لیو جونگ یو صورت گرفته و درمجله چینی زبان (Oriental Outlook) منتشرشده است ، تعداد پیروان ادیان مختلف درچین ( بودایی، دائویی، اسلام ومسیحیت) که تاکنون به صورت رسمی یکصد میلیون نفر ذکر می شد، سه برابر بیش از آمارقبلی و بالغ بر سیصد میلیون نفر برآورد شده است. طبق این پژوهش 4/31 درصد از افراد بالای 16 سال چینی، ازیکی از ادیان ومذاهب موجود دراین کشور پیروی می کنند. از این تعداد؛ حدود دویست میلیون نفر ( 1/66 درصد) پیرو آیین بودا و دائو و یا آیین های سنتی چینی همچون اعتقاد به شخصیتهای افسانه ای، پادشاه اژدها، خدای سرنوشت و... بوده ، چهل میلیون نفر( 12 درصد) را پیروان کاتولیک وپروتستان چینی مسیحیت تشکیل داده و شصت میلیون نفر ( 9/21 درصد) پیرو آیین اسلام هستند. باتوجه به وجود بیش از 34 هزار مسجد در سراسر خاک چین و نیز با عنایت به این که اقلیت های قومی وازجمله مسلمانان که اغلب در مناطق غربی چین زندگی می کنند ازاجرای برنامه اجباری سیاست تک فرزندی دولت چین استثناء شده وخود آنان نیز اصرار بر ازدیاد جمعیت داشته و بیش از دو سه فرزند دارند، احتمال این که جمعیت مسلمانان حتی بیش از آمار تقریبی اعلام شده دراین پژوهش نیز باشد ، بعید نیست.

ازنکات قابل توجه این پژوهش و نظر سنجی این است که؛

-        درحالی که دردهه های گذشته ، اغلب افراد بالای چهل سال ومسن به دین ومذهب علاقه نشان می دادند، درسالهای اخیر به ویژه درقرن بیست ویکم، این نسل جوان است که ازخود رویکرد مثبت به دین نشان می دهد.

-        62 درصد ازپیروان دین درچین درسنین بین 16 تا 39 سال هستند وتنها 6/9 درصد بالای پنجاه وپنج سال سن دارند.

-        افرادی که در دهه های 1950 به بعد هیچگونه گرایش دینی نداشته وبی دین بوده اند، پس از دهه 1990 وباپشت سرگذاشتن دوران میانسالی، به صورت چشمگیری رویکرد دینی ازخودنشان می دهند.

-        تعداد مسیحیان کاتولیک که دردهه 1990 کمتر از ده میلیون نفر بوده، هم اکنون بالغ بر شانزده میلیون نفر شده است.

-        72 درصد از افرادی که خودرا متدین به یکی از ادیان اعلام کرده اند، اذعان نموده اند که درحال حاضر ازنظر روحی و روانی خوشحال تر از دوران بی دینی هستند.

-        دولت چین نیز به این واقعیت پی برده است که پیروی از دین درساختن جامعه سالم ومتعادل موء ثر است، واعتقادات دینی درکاهش میزان جرم وجنایت نقش اساسی دارد.

دراین نظرسنجی بیان شده است که ، فقر عامل گرایش به دین نیست واغلب کسانی که درسالهای اخیر رویکرد دینی داشته اند، ازساکنین مناطق توسعه یافته شرق بوده وازنظر مالی دروضعیت خوبی قرار دارند. بیشتر آنان گفته اندکه" دین راه درست زندگی کردن را نشان می دهد" ،" دین از وقوع حوادث ناگوار جلوگیری کرده و سلامت زندگی را تأمین می کند" همچنین این گزارش اضافه می نماید که ، علل گرایش فوق العاده به دین درچین ، اجرای سیاست آزادی ادیان ازسوی دولت وظهور بحرانهای اجتماعی که پس از اصلاحات وتغییرات سریع دراین کشور رخ می دهد ، می باشد.

درعین حال تحلیلگران مستقل معتقدند، پایان دوران ایدئولوژی کمونیستی و توسعه سریع اقتصاد وبهبود زندگی و معیشت مردم چین از یکسو، و ناتوانی آداب ورسوم  سنتی و باورهای خرافی چین درپاسخ گویی به مسایل و نیازهای روحی ومعنوی مردم ونسل جوان ازسوی دیگر ،  موجب نوعی بی هویتی فرهنگی - اعتقادی وخلاء ایدئولوژیکی درجامعه بزرگ این کشورشده است که رویکرد فراگیر کنونی نسل جوان وروشن فکر جامعه به معنویت ، دین ، مذهب واندیشه های نوین اعتقادی ، درراستای پرکردن این خلاء ویافتن پناهگاهی برای اقناع نیازهای معنوی و هویت اعتقادی صورت می گیرد. به نظرمی رسد دراین  گیرودار تقابل سنت ونوگرایی، بی اعتقادی وگرایش به معنویت، ادیان ابراهیمی و آیین های طبیعت گرای سنتی چین ، دین وآیینی میتواند توجه نسل نوگرا ومعنویت طلب چینی  دوران پس از اصلاحات را بیشتربه خود جلب نماید که متکی به اندیشه های نوین بوده و بتواند نیازهای روحی وروانی آنان رابهتر تأمین کند.  

 

 

+ نوشته شده در  شنبه بیست و هشتم بهمن 1385ساعت 15:5  توسط علي محمد سابقي  |